ai Chung so 71 - phat hanh ngay 15/4/2000

Duramax

ONG LOAI VA ONG LOAI

Phan Le

Ngi ta thng noi moi nguy hiem ln nhat cho cac sinh vat song tren qua a cau la ONG LOAI. Nhat la sinh vat co tr khon, la con ngi.

Tai sao ngi ta lai a nghi mot cach bi quan nh vay? Nhieu ngi n oc mot than chon rng sau hay ni thon trang heo lanh, c mong co lan ly hoac ban be e cho cuoc song co n. V co n cung la s chet choc cua tam hon. Nh Lo Bnh Sn luc troi giat en mot hoang ao, tha thiet mong moi tha co mot ke thu ben canh con hn la cu ky mot mnh. Khong c the, ong anh lam ban vi thu vat tm thay quanh mnh. Sau may man phat hien ra mot ten moi en, cuoc song cua ong bong tr nen sinh ong, thu v, dau khong cung ngon ng, va trnh o van minh khac biet.

Nhng y ngh tren kia cung khong phai la khong co ly qua ung cham vi thc te trong cuoc song. Ngi ta nhan thay loai da thu ong loai thng giet nhau khi tranh moi e song, nhng chung khong tan hai nhau e an tht, uong mau nhau. Loai cho soi ch xau xe nhuc the ong loai khi a chet roi, ch khong ha nhau e lay moi khi con song.

Con ngi th khac. Ch can nhau khi rt vao hang thieu so, ho nng ta nhau ve tinh than (nhieu hn vat chat). Nhng khi a hop lai nhau thanh mot tap oan th phat sinh chia re, ng vc, ganh ghet hiem thu nhau, v con ngi von khon ngoan va co nhieu tham vong, khac hn cam thu ch can thoa man cuoc song cho tng ngay mot. T ay mi nay ra viec mu li rieng t, "hut mau" lan nhau e co nan ke no ngi oi, ke giau co ngi khon kho, ke sang ngi hen.

Nhan loai a tuan t trai qua cac thi ky: bo lac, lanh chua, phong kien roi van minh dan a en t ban, va cuoi cung en cong san. Tat ca eu boc lot nhau gia con ngi va con ngi, ma

nguyen nhan la v thieu tnh thng yeu nhau, la v s v ky ch mu tnh sao cho c ve ca phan mnh. Ai khong c vay th anh nep mnh chu thiet thoi, nhng bao gi thay oi c so phan, th cung ngoi len hiep ap, boc lot ong loai. The nen, nhan xet rang moi nguy hiem nhat ben canh ta chnh la ong loai cua ta, khong phai la khong can c.

Va roi bao My va Viet co ang tin FBI kham pha ra mot xng may Thai Lan Los Angeles, a giam gi va cng bach hang tram th va cong nhan ngi ong chung cua ho, bat lam viec ngay em en 20 tieng vi mc lng ch 1USD/G. Ni o khong phai la mot c xng ma la mot trai tu, v co rao kem gai bao boc, va cong nhan b kem gi gat gao. D nhien la b anh ap va e doa neu co y nh bo i tm cho khac. o la chu nhan ngi Thai Lan oi x vi ong bao cua ho. Bon nay ang song mot nc dan chu va van minh ma con co thu oan con te hai hn thi lanh chua trc ay may tram nam.

Nhan cau chuyen a xay ra, ta at gia thuyet: bon Thai Lan o co dam lam vay vi cong nhan cac chung toc khac nh Viet, Lao, Mien? Ho cung lam tuot! Nhng ho khong can en nhom nay, v ong bao ho a lu lt tranh gianh xin vao e b boc lot. La v cong nhan Thai Lan tin tng vao ong bao cua ho. Ngh rang dau sao ruot tht van hn, cung ngon ng, tap quan de thong cam, chac co tnh yeu thng nhau hn. Nhng ho lam va chet d nh the o.

Chnh quyen phanh phui ra chuyen nay, co sa cha c vet thng cho nhom ngi o khong? Viec lam cua nha nc th ho c lam, nhng ch sa cha tren ngon ch khong the tan goc. Va s ran nt trong long nhng ngi Thai Lan b ay oa kho han gan, dau cho chnh quyen a trng tr bon bat nhan, giai thoat ho va bat en bu vat chat.

Va, noi chung, hnh thc tren ch la gap au anh o, cha tham vao au vi nhng bat cong con nhan nhan trong xa hoi My. Quay ve nhom Viet Nam ta, khong phai la khong co, nhng nha nc cha chop c oc bon hut mau ong bao ho o thoi. Nh cac ca hang an, shop may, xng sa cha o-to, sieu th, c s xay cat, trang tr, sn phet nha ca, v.v... a so cong nhan la ngi ngheo, gia ca, khong co kha nang van hoa hay chuyen mon, nhieu ke ang hng tr cap muon kiem them cho u chi tieu, v nhng cho yeu o khien bon chu nhan bat chet va chen ep.

Ho cha dam xuong tay qua trn nh bon tham tan Thai Lan kia, nhng cung boc lot tan te, chang theo luat le cua nha nc, hoac nguy tao ra cho hp phap, v ho biet cong nhan khong dam kien cao, do thieu oan ket, do dot tieng Anh va thap co be mieng. Ho thao tung cang luc cang d. Muon sa thai ai th c viec. Bat lam em, ngay ngh, khong co tien phu troi. Khong co bao hiem tai nan hay au om. Lng muon tra bao gi th tra, co khi giam lai hang may thang, lay c la ang lo thue vu, au nam phai vi thieng ca nay ca no, nen ket tien. Ngh ma thng chung cho cac dan toc A ong, ban tnh hien lanh, nhu nhc, khong co y thc au tranh, b phu phang ch can rang chu ng. Vi nhom Me th khong xong au. Khong song phang th ho tha kien. Sa thai vo ly ho phan ng bang loi "khong an th ap o", pha phach, bao ong. Tu trung

ch co hiep ap, chen ep ong bao, ong hng la de thoi, v a biet thop nhau.

Nhng thc trang co nh the, ta cung khong phai hoan toan bi quan, chan chng. ong bao VN ta cung con co mot so co tam huyet, con biet thng yeu ong bao. Co cac hoi oan thien nguyen lo cho nhan quyen, cho tnh canh cua thuyen nhan Viet Nam. Co hoi oan benh vc ngi A ong (trong o co ong bao VN) e c bnh ang ve mat luat phap tren at My. Thanh vien gom cac luat s, bac s, tu s va mot so ong thanh nien nam n Viet Nam gop tien

bac va con tim mnh cho ong bao khon kho mot cach bat vu li. o la mot nguon an ui ln lao e ta con tin tng vao cuoc i, vao tnh yeu thng mau chay ruot mem gia ong bao vi nhau. Nhng rat tiec so nay con qua t.

Ngoai VN ta, cung con nhng khuon mat kha knh trong nhan loai, a va ang gop phan lam ep cho cuoc song cua con ngi tren hoan vu, nh ong Nobel, me Teresa, th ta cau nguyen cho qua at nay con ton tai lau dai, e con ngi con nhn nhau, bao nhau lam nhng viec tot ep hn na cho ong chung, cho nhan loai.

Viec "an tht" ong loai a xay ra bao the ky trc, lam ke h cho sau nay chu ngha CS moc len. Ho a ra chu thuyet chong t ban boc lot, mai ban trung gian khong san xuat, ke vach

van e "thang d gia tr", roi en to giac bon t san a chu, cng hao ac ba. Nhng nhn lai t ngay che o CS hnh thanh vi m ly thuyet that hap dan, roi qua may mi nam em ap dung th lai ch phnh ph, la ao, phi nhan, bat cong gap may tram lan cac che o khac.

Gi ay nhan loai cang ngay cang tien bo, van e nhan ao, nhan quyen c at len hang au. Chung ta mong rang ng moc ra qua nhieu chu thuyet e roi tr thanh khong tng, hoac cung lai boc lot di cac hnh thc khac. Chung ta ch mong sao con ngi dan dan giac ngo, bao nhau tm ra mot mau so chung cho s cong bang, bac ai, yeu thng lan nhau, ke tai nang kiem nhieu th cung e cho ong loai song c mot cuoc i phai chang, de th di anh sang mat tri.

Phan Le

         


 

Copyright (c) DaiChung News Media 2002